QENDRA PER MBROJTJEN E TE DREJTAVE TE FEMIJEVE NE SHQIPERI

GRUPI SHQIPTAR PER TE DREJTAT E NJERIUT

KOMITETI SHQIPTAR I HELSINKIT

QENDRA E ALEANCES GJINORE PER ZHVILLIM

QENDRA PER POPULLSINE DHE ZHVILLIMIN

SHOQATA KRISTIANE E GRAVE SHQIPTARE

UNIONI “AMARO DROM”

Tiranë, 1 dhjetor 2006

DEKLARATË PËR SHTYP

NDAL DISKRIMINIMIT TE FEMIJEVE QE JETOJNE ME HIV / AIDS NE SHQIPERI

Drejtuar:         Znj. Jozefina Topalli  - Kryetare e Kuvendit të Shqipërisë

z. Tritan Shehu                                            Kryetar i Komisionit të Shëndetësisë

znj. Valentina Leskaj                                    Kryetare e Komisionit të Arsimit dhe Medias

znj. Majlinda Bregu                                      Kryetare e Nen-Komisionit per te Miturit

 

Z. Sali Berisha                                              Kryeministër i Republikës së Shqipërisë

z. Genc Pollo                                                Ministër i Arsimit dhe Shkencës

z. Maksim Cikuli                                            Ministër i Shëndetësisë

Për njoftim:     Massmedias në Shqipëri

                           OJF-ve ne Shqiperi

Qendra për Mbrojtjen e të Drejtave të Fëmijëve në Shqipëri, Grupi Shqiptar për të Drejtat e Njeriut, Komiteti Shqiptar i Helsinkit, Qendra e Aleancës Gjinore për Zhvillim, Qendra për Popullsinë dhe Zhvillimin, Shoqata Krisitiane e Grave Shqiptare dhe Unioni “Amaro Drom”, me anë të kësaj deklarate për shtyp kërkojnë të shprehin shqetësimin e tyre të thellë për diskriminimin e fëmijëve që jetojnë me HIV / AIDS në Shqipëri në drejtim të aksesit të tyre në shërbimet sociale, shëndetësore, por sidomos në arsimin publik.

Sot në Shqipëri ka 11 fëmijë të cilët janë të prekur nga HIV / AIDS, ndërkohë që një fëmijë ka vdekur. Kjo tregon se mungesa e vëmendjes për këta fëmijë mund t’i vendosë ata në rrezikun e humbjes së jetës së tyre. Ndonëse shifrat në dukje janë të ulta, ato duhet të përbëjnë një bazë për shqetësim për Parlamentin dhe Qeverinë e Shqipërise.

Rasti më i fundit i diskriminimit të hapur të aksesit në shërbime ka të bëjë me institucionet e arsimit parashkollor (kopshtet publike) - në varësi të Ministrisë së Arsimit dhe Shkencës, të cilat iu refuzojnë fëmijëve që jetojnë me HIV/AIDS të drejtën për të frekuentuar këto institucione.

Kjo është një shkelje flagrante e të drejtave të fëmijëve dhe në kundershtim të hapur me Nenin 28 të Konventës për të Drejtat e Femijëve të OKB-së, ku shteti shqiptar është palë që prej vitit 1992, si dhe Nenit 21 te ligjit Nr. 8689, datë 16.11 2000 “Per parandalimin e perhapjes se infeksionit HIV/AIDS ne Republiken e Shqiperise” dhe të angazhimeve të marra nga Qeveria Shqiptare gjatë nënshkrimit të Deklaratës së UNGASS-it të Organizatës së Kombeve të Bashkuara, Qershor 2006.

Mendojmë se është e papranueshme për Parlamentin, Qeverinë Shqiptare dhe Ministrinë e Arsimit dhe Shkencës, që të lejojnë institucionet në varësi të tyre, të financuara nga taksapaguesit shqiptarë, përfshirë edhe personat që jetojnë me HIV/AIDS, të diskriminojnë dhe të shkelin në mënyrë flagrante të drejtën e femijëve për të patur akses në shërbimet publike.

Në Nenin 2 të Konventës për të Drejtat e Femijës të OKB-së shprehet tekstualisht se: “Shtetet palë angazhohen të respektojnë të drejtat e përmendura në këtë konventë dhe t’ia garantojnë ato çdo fëmije, që përfshihet në juridiksionin e tyre, pa asnjë lloj dallimi…..” për të vazhduar më tej “Shtetet palë marrin të gjitha masat e duhura, me qëllim që fëmija të jetë efektivisht i mbrojtur nga të gjitha format e diskriminimit ose ndëshkimit...”

Ndërsa në legjislacionin shqiptar në Nenin 21, të Ligjit Nr. 8689 të lartpërmendur është përcaktuar shprehimisht: “Janë të ndaluara: pushimi nga puna, mospranimi në punë, mospranimi në një institucion arsimor, shëndetësor, kufizimet e të drejtave të tjera dhe të interesave të ligjshëm... si për personat e infektuar nga HIV-i dhe për anëtarët e familjeve të tyre duke nxjerrës si shkak infeksionin me HIV/AIDS”.

Sot fëmijët që jetojnë me HIV / AIDS në Shqipëri i kanë të garantuara ilaçet antivirale, që është një arritje pozitive e Qeverise së Shqipërisë dhe institucioneve të saj. Por shumë prej këtyre fëmijëve përballen me frikën, paditurinë, stigmën dhe mentalitetin e shoqërisë dhe përfaqësuesve të shtetit, gjë që e bën integrimin në shoqëri të fëmijëve tepër të vështirë. Ne nuk do të dëshironim të besonim se mentaliteti, stigma dhe diskriminimi ka përfshirë edhe institucionet publike në Shqipëri. Kjo do të krijonte premisa që diskriminimi i fëmijëve të shtrihej në të gjitha nivelet e shërbimeve publike në Shqipëri, gjë e cila do të binte ndesh edhe me legjislacion dhe politikat e Qeverisë Shqiptare.

Sot fëmijët që jetojnë me HIV / AIDS nuk kanë nevojë vetëm për mjekime. Ata kanë nevojë për të qenë të respektuar në të drejtën e tyre për të jetuar të lirë; të gëzojnë të drejta të barabarta dhe të garantuara si ndaj të gjithë fëmijëve të tjerë; të kenë mbrojtje sociale, shëndetësore dhe arsimore. Të kërkosh respektimin e të drejtave bazë të fëmijëve dhe të presësh që Qeveria dhe institucionet e saj t’i respektojnë dhe garantojnë këto të drejta nuk është shumë.

Duke patur parasysh shqetësimet e ngritura në këtë Deklaratë për Shtyp, Qendra për Mbrojtjen e të Drejtave të Fëmijëve në Shqipëri, Grupi Shqiptar për të Drejtat e Njeriut, Komiteti Shqiptar i Helsinkit, Qendra e Aleancës Gjinore për Zhvillim, Qendra për Popullsinë dhe Zhvillimin, Shoqata Krisitiane e Grave Shqiptare dhe Unioni “Amaro Drom”, rekomandojmë që Qeveria Shqiptare dhe institucionet e saj, duhet të ndërmarrin masat e mëposhtme:

1. Rishikimin dhe amendimin brenda vitit 2007 të Ligjit për Parandalimin e Perhapjes së Infeksionit të HIV/AIDS;

2. Rishikimin dhe amendimin brenda vitit 2007 të Strategjisë Kombëtare për HIV / AIDS në Shqipëri;

3. Eliminimin e të gjitha rasteve të diskriminimit të fëmijëve në institucionet arsimore, shëndetësore dhe sociale, nëpërmjet forcimit të ndërgjegjësimit të stafeve të shërbimeve dhe vetë publikut në Shqipëri;

4. Mbrojtjen e identitetit (konfidencialitetit) të fëmijëve që jetojnë me HIV/AIDS në këto institucione;

5. Marrjen e masave serioze ndaj të gjithë zyrtarëve publik të cilët diskriminojnë dhe shkelin të drejtat e fëmijëve që jetojnë me HIV/AIDS në Shqipëri.

Manifestime të tilla të diskriminimit dhe shkeljes së të drejtave të fëmijëve jo vetëm që dëmtojnë imazhin e Qeverisë shqiptare dhe institucioneve të saj, por ndikojnë edhe në krijimin e një atmosfere negative, poshtërues dhe ndëshkuese ndaj fëmijëve që jetojnë me HIV /AIDS. Sigurisht që është ky imazh që ndikon në mënyrë të drejtpërdrejtë negativisht edhe në integrimin e Shqipërisë në Bashkimin Europian.

Qendra për Mbrojtjen e të Drejtave të Fëmijëve në Shqipëri, Grupi Shqiptar për të Drejtat e Njeriut, Komiteti Shqiptar i Helsinkit, Qendra e Aleancës Gjinore për Zhvillim, Qendra për Popullsinë dhe Zhvillimin, Shoqata Krisitiane e Grave Shqiptare dhe Unioni “Amaro Drom”, besojnë se zbatimi i këtyre masave si dhe rritja e ndërgjegjësimit dhe ndjeshmërisë së institucioneve qeveritare dhe joqeveritare për krijimin e një sistemi reagimi human, profesional dhe mbrojtës do të sillnin përmirësimin e situatës së fëmijëve që jetojnë me HIV/AIDS në Shqipëri.