Si mund të realizohet punësimi i të dënuarve

05.12.2006 

Në datat 30 Nëntor-1 Dhjetor 2006, në ambjentet e Qendrës Zayed, Komiteti Shqiptar i Helsinkit organizoi një tryezë të rrumbullakët lidhur me gjetjen e strategjive të duhura për punësimin e të dënuarve në burgje[1]. Qëllimi i tryezës së rrumbullakët ishte për të diskutuar lidhur me marrjen e masave të përshtashme për organizimin e punësimit të të dënuarve në burgje si edhe për përcaktimin e formave të ndryshme të punësimit të të dënuarve sipas të kushteve të veçanta të secilit burg.

Në këtë aktivitet morën pjesë dhe kontribuan me pjesëmarrjen e tyre drejtuesit, shefat e edukimit, logjistikës dhe të financës së disa prej burgjeve në Shqipëri përkatësisht të burgut Nr. 325 dhe 313 në Tiranë, burgut të Kosovës, Peqinit, Lezhës dhe Rrogozhinës si edhe perfaqësues të Drejtorisë së Përgjithshme të Burgjeve (DPB). Në këtë tryezë ofruan ekspertizën e tyre ekspertët e huaj Z. Jan van den Brand dhe Z. Cees Boeij, të dy drejtorë të përgjithshëm në sistemin e burgjeve hollandeze si edhe Z. Peeter Naks, ekspert për çështjet penitenciare në Misionin e Euraliusit në Shqipëri. KSHH në këtë aktivitet u përfaqësua nga Znj. Edlira Papavangjeli, Koordinatore Pogramesh dhe Znj. Ersida Sefa, Juriste/Asistente projekti.

Pjesëmarrësit u njohën me të gjithë procesin e nisur dhe punën e realizuar deri tani lidhur me punësimin e të dënuarve në burgje[2]. Ekspertët e huaj të ftuar në tryezë i prezantuan pjesëmarrësve filozofinë dhe funksionet e punësimit përmes disa shembujve të praktikave më të mira të punësimit të të dënuarve në disa shtete europiane[3]. Të pranishmit ndanë mendimin se sistemi i burgjeve në Shqipëri të shohë mundësinë e përshtatjes së modeleve të sjella me kushtet dhe të veçantat e këtij sistemi për realizimin e punësimit. Pjesëmarrësit theksuan qëllimin e punësimit të të dënuarve në burgje si një formë për përgatitjen dhe rehabilitimin e tyre në shoqëri pas përfundimit të kryerjes së dënimit dhe lirimit nga burgu si edhe për t’i bërë ata sa më aktivë dhe të dobishëm. Në këtë tryezë të rrumbullakët u nënvizua edhe një herë ideja se organizimi, menaxhimi dhe zbatimi konkret i punësimit të të dënuarve duhet lënë në kompetencë dhe përgjegjësinë konkrete të administratës dhe drejtuesve të secilit burg dhe DPB të marrë rolin e drejtuesit të të gjithë procesit.

Gjithashtu, për të garantuar organizimin efektiv të punësimit të të dënuarve në burgje, administrata e institucioneve lokale duhet të vendosë ura bashkëpunimi me sektorin publik, privat dhe sidomos me autoritetet lokale. Të gjithë pjesëmarrësit vlerësuan si shumë të rëndësishme përmirësimin e kuadrit ligjor i cili do të ndihmojë në organizimin sa më efektiv të punësimit të të dënuarve në burgje si edhe në përcaktimin e formave të ndryshme të organizimit të tij, kohës dhe kushteve të punës si edhe mënyrës së shpërblimit të të dënuarve të punësuar. Si rezultat, i kësaj tryeze të rrumbullakët grupet e punës së secilit burg prezantuan projektet e mundshme të organizimit të punësimit të të dënuarve duke marrë parasysh kushtet e veçanta dhe studimet paraprake që ishin kryer në secilin burg. Ekspertët u treguan të gatshëm të ofronin komente dhe rekomandime të mëtejshme ndaj projekteve pilot të punësimit të të dënuarve në burgjet lokale[4] për t’i bërë ato sa më lehtësisht të zbatueshme në praktikë.

Duke pasur parasysh rëndësinë e realizimit të punësimit për të dënuarit dhe për vetë burgjet shqiptare, KSHH dhe ekspertët e tij rekomandojnë që të shpejtohen hapat për përmirësimin e kuadrit ligjor në këtë fushë si edhe më pas të fillohet me projektet pilot realiste të punësimit të të dënuarve.