Monitorim në Pikën e Kalimit Kufitar Qafë- Bllatë, Livadhja dhe në Portin e Sarandës

 

14.02.2007

Në kuadër të projektit “Mbi respektimin e të drejtave të emigrantëve dhe të personave të kthyer”,në datat 7-9 shkurt 2007 u organizua një tur vëzhgimi në pikat kryesore të kalimit kufitar të Sarandës, përkatësisht në Pikën e Kalimit Kufitar Qafë- Bllatë, Livadhja dhe në Portin e Sarandës.

Në pikën e GOS Livadhja u mor takim me komandantin e kësaj pike. Ky repart shërben për ruajtjen e vijës kufitare dhe është i vendosur në thellësi të kufirit shqiptar. Ky repart nuk ka në varësi ruajtje dhe kontrolli pikë kalimi kufitar. Punonjësit e policisë kufitare të kësaj pike ndalonin shtetasit shqiptarë që tentonin të kalonin në mënyrë ilegale kufirin për në Greqi.Sipas statistikave janë ndaluar rreth 300 persona në muaj,me origjinë kryesisht nga zona të varfra të Shqipërisë. Këta persona regjistrohen dhe më pas merren në pyetje nga punonjësit e këtij reparti dhe shoqërohen për në komisariatin e Sarandës. Përsa i përket transportit ky repart dispononte mjete të mjaftueshme. Probleme kishte në organikë, e cila nuk ishte e plotësuar si dhe mungonte personeli femër. 

Në pikën kufitare të Qafë-Botës kishte probleme të theksuara të infrastrukturës. Në këtë pikë kufitare nuk ishte vendosur ende sistemi TIMS dhe cdo procedurë kufitare kryhej me shkrim. Pritej që së shpejti të vendoseshin kompjuterat, stafi i kësaj pike po trajnohej për përdorimin e sistemeve kompjuterike. Ambjentet linin shumë për të dëshiruar, kjo pikë kufitare përbëhej vetëm nga disa kontenierë të dhuruar nga donatorë të ndryshëm. Megjithëse një pikë e rëndësishme kufitare që lidh gjithë zonën me Greqinë, rruga për të shkuar në Qafë- Botë është e paasfaltuar. Pritej që të ndërtohej një pjesë e rrugës, dhuratë nga qeveria greke.

Përsa i përket stafit të punonjësve të policisë, ishte i kompletuar dhe me personel femër.

Në këtë pikë kufitare ktheheshin për kalim të paligjshëm të kufirit rreth 20-30 persona në ditë. Këta persona intervistohen në kushte të vështira dhe pasi bëheshin verifikimet liheshin të lirë. Mungojnë kushtet më minimale dhe tualetet. Policia nuk kishte mjete të mjaftueshme transporti për të kryer transportin e të kthyerve për në Sarandë. Ata dispononin vetëm një makinë që shërbente për të transportuar personat e ndaluar nga policia. 

Në portin e Sarandës u zhvillua një takim me komandantin e policisë kufitare të portit.Në këtë pikë kufitare problemet kryesore kishin të bënin me stafin e reduktuar si dhe me ambjentet e pamjaftueshme që policia kufitare kishte në dispozicion. Megjithëse terminali i ri ishte bashkëkohor dhe i saporistrukturuar, në të ishin parashikuar shumë pak ambjente për policinë.

Efektivi i trupës policore ishte i reduktuar dhe punohej me mbingarkesë në raste fluksesh. Për trajtimin e emigrantëve në raste fluksesh të kthimit të tyre punohej sipas urdhrave të Drejtorit të Përgjithshëm të Policisë për lehtësimin e dokumentacionit dhe procedurave për ta. Në terminalin e portit janë hapur tre sportele të reja.

Numri i përafërt i personave të kthyer nga policia greke për vitin 2006 ishte rreth 600 persona. Në asnjë rast nuk ka rezultuar të ketë pasur keqtrajtime nga ana e policisë greke. Policia e portit kishte caktuar një punonjës të policisë që ndiqte vetëm procedurën e personave të kthyer. Personat e kthyer plotësojnë një formular tip me të dhënat e tyre kryesore, në mungesë të vendosjes së sistemit kompjuterik që pritej të vendosej së shpejti. Problem mbetej krijimi i një ambjenti të përshtatshëm, sepse momentalisht këta persona mbaheshin në një dhomë të vogël të përbashkët me stafin policor. Në kushtet kur ktheheshin vetëm disa persona në ditë kjo situatë mund të manaxhohej, por ishte e pamundur trajtimi normal i tyre në raste të kthimit të më shumë personave.

Përsa i përket personave të kthyer femra dhe të mitur ato intervistoheshin nga personel policor femër ose nga specialistë të antitrafiqeve të komisariatit të Sarandës.

Në përfundim të këtij monitorimi përfaqësuesit e Komitetit dolën me disa rekomandime:

1. Të shikohet mundësia e krijimit të një fondi të vogël emergjence për pikat kufitare me qëllim ardhjen në ndihmë të personave të kthyer. Punonjësit e policisë kufitare shumë shpesh ndihmonin me sa kishin mundësi me të ardhurat e tyre.

2. Të përshpejtohet puna për përmirësimin e kushteve në pikën kufitare të Qafë-Bllatës si përsa i përket rrugës, transportit dhe infrastrukturës.

3. Të përshpejtohet puna në plotësimin e stafit të pikave kufitare me efektivin e duhur.

4. Infrastruktura në portin e Sarandës është në gjendje shumë të mirë falë dhe investimeve të bëra së fundmi. KSHH sugjeron shtimin e ambjenteve të portit në dispozicion të policisë kufitare me qëllim përmirësimin e shërbimit nga kjo polici.

Tiranë, më 14.02.2007