|
Tryezė
e rrumbullakėt pėr minoritetin grek nė Gjirokastėr
Nė datėn 21 Maj 2003, Komiteti
Shqiptar i Helsinkit organizoi nė qytetin e Gjirokastrės
njė tryezė tė rrumbullakėt. Qėllimi i kėsaj tryeze
ishte paraqitja e pėrfudimeve qė KSHH kishte nxjerrė nga
vėzhgimet e organizuara gjatė muajit Maj nė rrethet e
Gjirokastrės, Sarandės dhe Delvinės pėr tė parė gjendjen
e minoritetit grek nė kėto zona, respektimin e tė
drejtave qė u njihen minoriteteve nga legjislacioni
ndėrkombėtar dhe ai i brendshėm. Tryeza kishte pėr
synim tė diskutonte kėto pėrfundime nė mėnyrė
ballafaquese.
Tė ftuar nė tryezė ishin kryesisht
pėrfaqėsues tė organeve tė qeverisjes vendore, tė
arsimit, shėndetsisė, rendit, organizatės OMONIA,
pėrfaqėsues tė komunitetit, etj, me tė cilėt KSHH
realizoi takimet nė kuadėr tė vėzhgimeve.
Nė kėtė tryezė pati diskutime tė
gjalla nga tė gjithė pjesėmarrėsit.
Konstatimi mė i rėndėsishėm i dalė
nga vėzhgimet dhe qė u evidentua nė tryezė, ishte ai i
bashkėjetesės shumė tė mirė etnike dhe fetare tė
minoritetit grek me pjesėn tjetėr tė popullsisė.
Problemet e kushteve tė jetesės, tė
zhvillimit tė infrastrukturės, tė furnizimit me energji
elektrike, tė aksesit tė biznesit minoritar nė
zhvillimin ekonomik tė zonave, nė vend, paraqiten nė
parametra pozitivė. Probleme tė tjera qė kanė tė bėjnė
me pėrmirėsimin e rrjetit tė tė ujėsjellėsave, tė
telekomunikacionit, rrjetit rrugor nė zonat malore, tė
pronave, etj, u ngritėn nė kuadrin e problematikės sė
pėrgjithshme tė vendit, duke evidentuar dhe nevojėn e
shfrytėzimit tė fondeve tė biznesit minoritar (qė vepron
nė kėto zona), tė kontributit tė emigrantėve, fondeve tė
komunave.
Ndonėse ėshtė bėrė njė largim masiv i
familjeve me kombėsi greke, nė tryezė u konsiderua si
njė fakt pozitiv, mbajtja ende e disa shkollave me njė
numėr minimal nxėnėsish; ndėrsa dhe krijimi i shkollave
qendėr ka ndikuar nė efektivitetin dhe rritjen e
cilėsisė sė mėsimdhėnies. Si problem pėr zgjidhje u
shtrua pėrshpejtimi i botimit tė teksteve tė historisė
sė shkollės 8-vjeēare.
Nė formė ballafaquese u diskutua nė
tryezė ēėshtja e pjesėmarrjes sė minoritarėve nė organet
e qeverisjes vendore, nė administratėn publike, nė
organet e rendit, drejtėsisė, etj. Ndonėse ka
pretendime tė vazhdueshme pėr kėtė ēėshtje nga
organizata "OMONIA", u evidentua me shifra dhe fakte
konkrete pjesėmarrja aktive e pėrfaqėsuesve tė
minoritetit nė organet e mėsipėrme, duke argumentuar
gjithnjė nevojėn e pėrmbushjes sė kritereve pėr punėsim
nė kėto struktura.
Nga intelektualė minoritarė,
pjesėmarrės nė tryezė, u ngrit problemi i raportit midis
legjislacionit qė njeh tė drejtat e minoritetit dhe
vėshtirėsive nė praktikė tė realizimit tė tyre. U shfaq
shqetėsimi se ka njė lloj "vetveēimi" tė minoritarėve.
U dha si shembull ndėr tė tjera vėshtirėsia qė fėmijėt
me kombėsi greke hasin nė mėsimin dhe praktikimin e
gjuhės shqipe. Kjo dukuri ka pasoja pėr tė ardhmen,
duke krijuar vėshtirėsi pėr punėsim nė administratėn
shqiptare, nė njohjen e legjislacionit shqiptar, nė
mbrojtjen e tė drejtave tė tyre.
Rritja e aksesit tė problematikės sė
minoritetit nė Median lokale dhe krijimi i njė hapėsire
edhe nė median publike, u shtruan si detyra qė duhen
pėrshpejtuar.
Tė gjitha prolemet e mėsipėrme nė
kėtė tryezė tė rrumbullakėt, u trajtuan nė kuadrin e
integrimit tė minoritetit nė shoqėrinė shqiptare.
Nė tryezė u ra dakord qė problemet e
ngritura t'u sugjeroheshin organeve kompetente pėr
mundėsinė e vėnies nė rrugėn e zgjidhjes.
|