|
Komiteti Shqiptar
i Helsinkit nė 15 Vjetorin e tij
Tė nderuar
pjesėmarrės,
Menjėherė pas themelimit tė Partisė Demokratike, mė 19 Dhjetor 1990, u krijua
Forumi pėr tė drejtat e njeriut, organizata e parė jo-qeveritare, jopartiake
dhe e pavarur. Ishte merita e disa intelektualėve tanė qė e morėn kėtė nismė aq
tė domosdoshme nė kushtet pas pėrmbysjes sė regjimit totalitarist.
Dokumenti ose akti i parė publik i kėsaj organizate ishte thirrja pėr lirimin e
tė dėnuarve dhe tė internuarve pėr motive politike.
Qysh
nė fillim, Forumi i tė Drejtave tė Njeriut gjeti mbėshtetjen dhe inkurajimin e
opinionit tė gjerė shoqėror. Veprimtaria e tij pati jehonė edhe nė botėn
demokratike. Ai u pėrshėndet sidomos nga organizatat e tjera simotra
jo-qeveritare qė vepronin nė tė njėjtėn fushė. Kjo ishte edhe arsyeja qė nė Mars
tė vitit 1992, Forumi Shqiptar, u pranua si anėtar i Federatės Ndėrkombėtare tė
Helsinkit dhe u emėrtua Komiteti Shqiptar i Helsinkit. KSHH vepron nė bazė tė
statutit. Misioni i tij kryesor ishte dhe mbetet mbrojtja e lirisė dhe tė
drejtave tė ligjshme tė shtetasve qė sanksionohen nė dokumentat ndėrkombėtarė
dhe legjislacionin tonė tė brendshėm, kryesisht nė dispozitat kushtetuese tė
Republikės sė Shqipėrisė.
Nuk ka
qenė e lehtė qė KSHH-ja tė krijonte besimin tek njerėzit. Pėr kėtė duheshin
veprime konkrete, tė ekuilibruara, tė paanshme dhe tė guximshme.
Nė
kėto 15 vjet, KSHH-ja ėshtė ndeshur edhe me pengesa, edhe me reagime negative nė
adresė tė tij, edhe me sulme denigruese. Ka patur raste qė oponenca konstruktive
nuk ėshtė kuptuar drejt nga organet shtetėrore,
madje
pjesėrisht edhe nga ndonjė media e shkruar. Megjithatė, asnjėherė KSHH nuk ėshtė
tėrhequr, nuk ėshtė ndikuar nga politika, pavarėsisht nga rotacionet e pushtetit.
KSHH-ja nuk ka pretenduar dhe nuk pretendon tė mbulojė tė gjitha fushat ku
vepron legjislacioni qė ka tė bėjė me mbrojtjen e lirive dhe tė drejtave tė
shtetasve. Si fushė prioritare pėr KSHH-nė kanė qenė dhe mbeten vėzhgimet e
zgjedhjeve periodike, respektimi i tė drejtave tė tė dėnuarve dhe tė
paraburgosurve, respektimi i tė drejtave tė pakicave kombėtare, aspekte tė
veēanta tė respektimit tė drejtave tė shtetasve nė sistemin gjyqėsor, etj.
Organi
vendimarrės i KSHH-sė ėshtė mbledhja e pėrgjithshme e tij qė zgjedh bordin dhe
drejtorin ekzekutiv. Me njė staf administrativ prej pesė personash aktiviteti do
tė ishte shumė i kufizuar. Nė qoftė se KSHH-ja ka arritur disa rezultate modeste
nė punėn e tij, janė aktivistėt e shumtė tė tij, tė rinj dhe tė reja, studentė,
intelektualė dhe specialistė tė fushave tė ndryshme qė kryesisht, nė mėnyrė
vullnetare, janė angazhuar nė zbatimin e projekteve.
Nė
metodologjinė e punės sė KSHH-sė bėjnė pjesė reagimet publike, ndėrhyrjet e
formave tė ndryshme nė pėrputhje me ligjin, botimi i raporteve periodike,
organizimi i seminareve dhe tryezave tė rrumbullakėta, etj.
KSHH,
edhe pse konstaton shkelje dhe arbritaritete, nuk praktikon dhe nuk do tė
praktikojė organizimin ose nxitjen e tubimeve dhe protestave publike. Ai qėndron
larg aktiviteteve politike. Nė kėtė vėshtrim, KSHH ka qenė dhe mbetet i hapur
pėr tė bashkėpunuar edhe me organizatat e tjera jo-fitimprurėse, duke respektuar
specifikėn e ēdo organizate tė sanksionuar nė statutet e tyre.
KSHH,
duke bėrė bilancin e aktivitetit tė tij 15 vjeēar, konstaton me kėnaqėsi se tek
ne janė bėrė hapa tė ndjeshme pėrpara nė fushėn e respektimit tė lirive dhe tė
drejtave tė shtetasve. Ėshtė e rėndėsishme tė theksohet gjithashtu se edhe
konceptet mbi rolin e OJF-ve nė njė shoqėri demokratike kanė ndryshuar.
Ne
vėmė re me kėnaqėsi se bashkėpunimi i KSHH-sė me organet shtetėrore duke
pėrfshirė kėtu edhe parlamentin dhe sidomos komisionet e ligjeve, tė rendit dhe
SHISH-it, tė tė drejtave tė njeriut ka qenė i mirė.
Oponencat ligjore tė KSHH-sė lidhur me disa projektligje tė rėndėsishme janė
vlerėsuar, madje nė mjaft raste janė marrė parasysh. Ne do tė dėshironim qė ky
bashkėpunim tė vazhdonte edhe nė tė ardhmen.
Megjithatė, KSHH mendon se nė fushėn e mbrojtjes sė lirive dhe tė drejtave tė
njeriut ka ende shumė pėr tė bėrė. E themi kėtė edhe pėr faktin se ky ėshtė njė
tregues i rėndėsishėm dhe i ndjeshėm, element i domosdoshėm pėr integrimin e
vendit tonė nė familjen e madhe Evropiane.
Nė
pėrfundim, mė lejoni qė nė emėr tė KSHH-sė tė falenderoj tė gjithė pjesėmarrėsit
nė kėtė pėrvjetor, aktivistėt e shumtė tė KSHH-sė, nė mėnyrė tė veēantė
themeluesit e Forumit tė tė Drejtave tė Njeriut, tė gjithė ata shtetas qė me
sinjalizimet dhe ankimet e tyre na kanė vėnė nė lėvizje, por edhe ata qė na kanė
kritikuar me dėshirėn e mirė pėr gjallėrimin e mėtejshėm tė veprimtarisė sė
KSHH-sė.
Nė
emėr tė KSHH-sė gjej rastin tė falenderoj donatorėt e huaj qė kanė vlerėsuar
punėn e KSHH-sė dhe e kanė mbėshtetur atė jo vetėm financiarisht, por edhe me
asistencėn e herėpashershme pėr ngritjen cilėsore tė aktiviteteve tė ndryshme tė
KSHH-sė nė zbatim tė praktikave mė tė efektshme bashkėkohore.
Mė
lejoni gjithashtu qė me kėtė rast tė falenderoj pėrfaqėsuesit e medias sė
shkruar dhe elektronike qė herė pas here na kanė dhėnė mundėsinė e publikimit tė
deklaratave ose prononcimeve publike nė tė cilat ėshtė pasqyruar qėndrimi i
KSHH-sė.
|