KSHH

TEL/FAX

++355(4)233671

Misioni I KSHH-së

Misioni kryesor I KSHH-së është vëzhgimi I respektimit të të drejtave dhe lirive të njeriut dhe reagimi për rivënien e tyre në vend, sensibilizimi I shtetasve mbi mbrojtjen e të drejtave dhe lirive të tyre; përmirësimi I legjislacionit dhe praktikës për zbatimin e ligjit nëpërmjet oponencave dhe rekomandimeve si në fazën e draftimit të tyre, ashtu edhe gjatë zbatimit të tyre.

Të mos kufizohen të drejtat e vëzhguesve

26.01.2005

Komiteti Shqiptar i Helsinkit (KSHH) dhe Shoqata “Për kulturë Demokratike” (SHKD) pasi u njohën me ndryshimet që iu bënë Kodit Zgjedhor me ligjin nr. 9341, datë 10.I.2005 i përshëndetën ato. Këto ndryshime janë një hap përpara drejt përmirësimit të mëtejshëm të legjislacionit tonë zgjedhor që synon të garantojë zgjedhje të lira, të ndershme dhe të pakontestuara.

Nga studimi paraprak i këtyre ndryshimeve mendojmë se në këtë Kod ka ende disa formulime jo të plota dhe jo të sakta, madje edhe ndonjë dispozitë që bie ndesh me Kushtetutën. Shpresojmë që në të ardhmen ato të rishikohen.

Por pavarësisht nga kjo, KSHH dhe SHKD e shikojnë të nevojshme të bëjnë publik qëndrimin e tyre vetëm për një çështje që ka të bëjë me të drejtat e vëzhguesve në procesin zgjedhor.

Me ligjin e mësipërm është ndryshuar neni 18 i Kodit zgjedhor që titullohet “E drejta për të caktuar vëzhgues”. Në pikën 4 të nenit 18 të pandryshuar thuhej se kërkesa e vëzhguesve shqiptarë për akreditim i paraqitet KQZ-së jo më vonë se 15 ditë para datës së zgjedhjeve. Nga kjo del se kjo kërkesë mund t’i paraqitej KQZ-së të themi edhe para 3-4 muajve para datës së zgjedhjeve, ndërsa me ndryshimet që iu bë nenit të mësipërm kërkesa e vëzhguesve shqiptarë mund t’i paraqitet KQZ-së jo më herët se 45 ditë para datës së zgjedhjeve.

Ky ndryshim kufizon në mënyrë të dukshme monitorimin e zgjedhjeve nga vëzhguesit shqiptarë. Atyre u jepet mundësia të vëzhgojnë vetëm fushatën zgjedhore, votimin dhe numërimin e votave.

KSHH dhe SHKD mendojmë se para se të bëhej ky ndryshim duhej parë edhe neni 19 i po këtij Kodi që nuk është ndryshuar ku vëzhguesve u jepej e drejta “të vëzhgojnë pa pengesë të gjitha aspektet e përgatitjes dhe zhvillimit të zgjedhjeve”. Nga kjo del se neni 18 i ndryshuar lidhur me këtë çështje vjen në kundërshtim me nenin 19 gërma “a” të pandryshuar të të njëjtit Kod.

KSHH dhe SHKD mendojnë gjithashtu se Kuvendi para se të miratonte këtë ndryshim duhet të kishte parasysh edhe rekomandimet e OSBE/ODIHR-it dhe Komisionit të Venecias të Prillit 2004 ku thuhet se “organizatat e vëzhguesve duhet të përfshihen që në fazat e hershme të procesit me qëllim vëzhgim të të gjitha proceseve zgjedhore” (shih rekomandimet, përkthim shqip, faqe 16).

KSHH dhe SHKD i sugjerojnë Kuvendit që të amendojë ndryshimi që i është bërë nenit 18 të Kodit Zgjedhor dhe të mos kufizohet e drejta e vëzhguesve. Kufizime të tilla nuk i shërbejnë monitorimit të gjithanshëm dhe cilësor të zgjedhjeve.